Niewielu wspinaczy potrafiło tak konsekwentnie przesuwać granice możliwości jak Silvo Karo. Jego prawdziwie wielowątkowa i „wielowyciągowa” kariera prowadziła od dróg sportowych wycenianych na 8a aż po szczyty ośmiotysięczne. Przez ponad cztery dekady wspinania zgromadził ponad 2000 dróg i ponad 300 pierwszych przejść. Zyskał uznanie dzięki wizjonerskiemu podejściu i przejściom w stylu alpejskim – od Patagonii, przez Alpy, po Himalaje. W 2022 roku otrzymał Złoty Czekan za całokształt osiągnięć.

Wspinanie

Karo, urodzony w 1960 roku, zaczął się wspinać w wieku 16 lat. Przygodę z górami rozpoczął od niepozornego wejścia na Triglav w Alpach Julijskich. Niedługo później stał się jednym z pionierów, przedstawicielem „rockandrollowego” pokolenia alpinistów, którzy wprowadzili w góry nową energię i rytm.

Silvo szybko odnalazł się w trendach wyznaczających kierunek światowego alpinizmu i rozwinął zamiłowanie do wspinania w stylu fast&light, opartego na minimalizmie i intuicji. Do dziś pozostaje aktywnym wspinaczem, a swoją pasją oraz wiedzą chętnie dzieli się z młodszymi. Z uwagą przygląda się zmianom, które dotykają jego ukochanej dyscypliny. Powtarza często:

Alpinizm jest przygodą, a komercjalizacja nam ją odbiera.

W najbardziej twórczym okresie kariery łączyły go silne więzi przyjaźni z Frančkiem Knezem oraz Janezem Jegličem. Ta trójka, ochrzczona mianem Trzech Muszkieterów, nadawała ton słoweńskiemu, a także światowemu wspinaniu. Ich odważny i entuzjastyczny styl wyznaczał nowe standardy. Wśród ich najgłośniejszych wspólnych dokonań znalazło się przejście 19 nowych dróg w Alpach Julijskich w ciągu zaledwie dwóch dni, a także przejście Devil’s Dihedral na wschodniej ścianie Fitz Roya oraz Hell’s Direct na wschodniej ścianie Cerro Torre. Nieco więcej o dokonaniach Trzech Muszkieterów przeczytacie tutaj.

Wśród najważniejszych przejść Silvo na szczególną uwagę zasługują:

• 1983:
 Fitz Roy, wschodnia ściana, nowa droga, Devil’s Dihedral (6a A2 90°), 
Aguja Val Bois, wschodnia ściana, nowa droga. D.E.
• 1985:
 Yalung Kang, pn. ściana, nowa droga, osiągnięto 8100m
, Grandes Jorasses, pn. face, trzecie przejście Rolling Stones (6b A3 80°)
• 1986: 
Cerro Torre, wsch. ściana, nowa droga, Hell’s Direct (7a A4 M6 95°) 
Broad Peak, drogą normalną
, Torre Egger, pd.-wsch. ściana, nowa droga, Psycho Vertical (6c A3 90°), 
El Mocho, pn. ściana, nowa droga, Grey Yellow Arrow (7a A0)
• 1987: Lhotse Shar, pd.-wsch. żebro, osiągnięto 7300 m
• 1987-88: Cerro Torre, pd. ściana, nowa droga (6b A4 75°)

W 1988 roku Karo zainicjował budowę pierwszej ścianki wspinaczkowej w Słowenii i doprowadził ten projekt do końca.

• 1990: 
Bhagirathi III, zach. ściana, nowa droga (6b A4 85°)
, Everest, west ridge do 7500 m
• 1993: El Capitan, Wyoming Sheep Ranch (5.10 A5)
• 1996:
 Nalumasortoq, nowa droga, Mussel Power (7a A3)
, El Capitan, Salathé Wall w 10h 25min, 
Half Dome, Direct Northwest Face, 11h 20min (rekord)
• 1997: El Capitan, West Face (5.11c) – 8 godzin z auta do auta
• 1999:
 Fitz Roy, zach. ściana, Ensueno, drugie przejście i pierwsze przejście klasyczne (6b+ obl. 45°), 
Fitz Roy, Slovak Route, styl alpejski, nowy wariant z Glaciar Torre (6c 40°)
• 2000: La Esfinge, nowa droga, Cruz del Sur (7b)
• 2002: Grand Pilier d’Angle, Divine Providence do szczytu Mont Blanc
• 2003: Cerro Murallon, pierwsze wejście na główny wierzchołek
• 2005:
 Cerro Torre, nowa droga, Slovenian Sit Start (w jednym ataku 28h; 7a A2 70°)
Aguja Poincenot, Sperone degli Italiani, drugie przejście (6c A3)
• 2006: Trango Tower, Eternal Flame, pierwsze przejście jednodniowe (7a A2 M5)
• 2009: 
Tofana de Rozes, pd. ściana, Goodbye 1999 (7b OS), 
Aiguille Noire de Peuterey, Punta Brendal, Nero su Bianco (7b OS)
, Meru Central, próba zdobycia Shark’s Fin.

Przez cały ten czas wytyczał wiele nowych dróg, dokonywał pierwszych przejść klasycznych oraz szybkich wejść w rodzimych Alpach Julijskich i Kamnickich. Droga Zaumak Nerva (7c) należała w tamtym okresie do najtrudniejszych w kraju. W swojej szczytowej formie prowadził drogi o trudnościach 8a.

Późniejsze lata

Z czasem Silvo zaczął coraz śmielej sięgać również po inne formy wyrazu. Jako fotograf, pisarz i filmowiec otrzymał wiele nagród. Jego esej o granitowych gigantach Patagonii ukazał się w książce Voices from the Summit, opublikowanej przez National Geographic. W 2018 roku ukazała się jego autobiografia zatytułowana Rock’n’ Roll on the Wall. O książce tej Colin Haley powiedział:


To nie kolejny przeciętny wspinacz opisujący spacer na Mount Everest. Silvo Karo jest jednym z prawdziwych bohaterów współczesnego alpinizmu, a to są opowieści o jednych z najtrudniejszych ścian, jakie kiedykolwiek zostały zdobyte.

Luka Lindič skomentował w podobnym tonie:


Książka z największą liczbą legendarnych historii z okresu, który prawdopodobnie był najbardziej twórczym czasem słoweńskiego alpinizmu — okresu, który wciąż jest dla mnie ogromnym źródłem inspiracji.

Pisarka i biografka Wojtka Kurtyki, Bernadette McDonald:


Jego spektakularne i bezkompromisowe dokonania w pionowym świecie są pięknie równoważone przez jego odświeżająco skromną naturę i lekkie, pełne pogody podejście.

W 2002 roku Karo zorganizował pierwszy słoweński festiwal filmów górskich w Bledzie. W 2007 roku przekształcił Mountain Film Festival w imprezę coroczną.

W 2010 roku prezydent Słowenii przyznał mu Order Zasługi za wkład w rozwój słoweńskiego alpinizmu i budowanie wizerunku kraju za granicą. Karo został również honorowym członkiem Alpine Club. A w 2022 roku dołączył do elitarnego grona alpinistów nagrodzonych Złotym Czekanem za całokształt osiągnięć — jako drugi Słoweniec po Andreju Štremfelju.

Michał Gurgul / wspinanie.pl